Veraset ve İntikal Vergisi Hesaplama 2026 (Miras ve Bağış)

Veraset ve İntikal Vergisi Nedir, Kimler Öder?

Veraset ve intikal vergisi, bir kişiden diğerine bedelsiz olarak geçen servet unsurlarını vergileyen bir servet transferi vergisidir. İki ayrı durumu kapsar: birincisi, bir kişinin ölümüyle mirasçılarına geçen mallar (veraset); ikincisi, hayattayken yapılan bağış, hibe ya da kazanılan çekiliş/yarışma ikramiyesi gibi ivazsız (karşılıksız) intikallerdir. Halk arasında "miras vergisi" denilen şey aslında bu verginin veraset ayağıdır.

Vergiyi, mirasçılar ve karşılıksız mal edinenler (bağış alan, ikramiye kazanan) öder. Türkiye'de ikamet eden kişilerin yurt içinde ve yurt dışında edindiği mallar, yabancıların ise Türkiye'deki malları kapsama girer. Önemli bir ayrım vardır: satış, takas gibi bir bedel karşılığı (ivazlı) el değiştirmeler bu verginin değil, tapu harcı ve gelir vergisi gibi başka düzenlemelerin konusudur. Bir gayrimenkulü satın alırken ödeyeceğiniz harç için Tapu Harcı Hesaplama aracına bakabilirsiniz.

Verginin konusuna giren mal varlığı geniştir: gayrimenkuller (ev, arsa, işyeri), banka mevduatı ve nakit, araçlar, hisse senedi ve fon gibi menkul kıymetler, alacaklar ve paraya çevrilebilir tüm haklar miras ya da bağış yoluyla geçtiğinde değerlenir. Mirasta, terekenin (miras bırakanın geride bıraktığı mal varlığının) borçları ve cenaze giderleri gibi bazı kalemler düşülebilir; net değer, yasal mirasçılar arasında miras payları oranında paylaştırılır ve vergi her mirasçının payı üzerinden ayrı doğar.

2026 Veraset ve İntikal İstisna Tutarları

İstisna, vergi hesaplanmadan önce matrahtan düşülen ve vergiden tamamen muaf tutulan tutardır. İstisna her mirasçı/intikal için ayrı uygulanır ve edinme şekline göre değişir. 2026 yılında geçerli istisna tutarları şöyledir:

• Veraset (eş ve çocuklara) — 2.907.136 TL

  Miras yoluyla intikalde, eş ve çocukların her birine düşen miras payı için ayrı ayrı 2.907.136 TL istisna uygulanır.

• Çocuk yoksa yalnız eşe — 5.817.845 TL

  Çocuk (füru) bulunmaması hâlinde, mirasçı olan eşin payına uygulanan istisna 5.817.845 TL olarak iki katına yakın artar.

• İvazsız (bağış/hibe) intikal — 66.935 TL

  Bağış, hibe gibi karşılıksız intikallerde ve çekiliş/yarışma ikramiyelerinde istisna tutarı 66.935 TL'dir.

İstisnanın her mirasçı için ayrı uygulandığını unutmayın: toplam miras büyük olsa bile, size düşen pay istisna tutarının altındaysa veraset vergisi doğmaz. Bu araçta da değeri mirasçı/intikal başına girmeniz gerekir.

İvazsız (bağış) intikaldeki 66.935 TL istisna ise veraset istisnasına göre belirgin biçimde düşüktür; bu da kanun koyucunun mirası bağışa kıyasla daha geniş bir muafiyetle desteklediğini gösterir. İstisna tutarları her yıl yeniden değerleme oranı ölçüsünde artırıldığı için, bir önceki yıla ait rakamlarla yapılan hesaplar yanıltıcı olabilir. Doğru sonuç için her zaman intikalin gerçekleştiği yıla ait güncel istisna ve tarifeyi kullanmak gerekir; bu araç 2026 değerlerini esas alır.

Veraset (Miras) Tarifesi: %1 – %10

İstisna düşüldükten sonra kalan matrah, miras yoluyla intikalde artan oranlı (kademeli) bir tarifeyle vergilenir. Her dilim yalnızca o dilime düşen tutara kendi oranıyla uygulanır; kademeler 3, 10, 25 ve 55 milyon TL eşiklerine göre belirlenir.

Örnek: kendisine 5.000.000 TL miras payı düşen bir çocuğun matrahı 5.000.000 − 2.907.136 = 2.092.864 TL'dir. Bu tutar ilk dilimde (%1) kaldığından vergi 2.092.864 × %1 = 20.928,64 TL olur. Geriye kalan miras payı için ek bir vergi çıkmaz; çünkü istisna ve ilk dilim oranı düşüktür. Yıllık gelir vergisi yükünüzü ayrıca görmek için Gelir Vergisi Hesaplama aracını kullanabilirsiniz.

Görüldüğü gibi miras yoluyla intikalde gerçek vergi yükü, çoğu aile için oldukça düşüktür: hem istisna tutarı yüksektir hem de tarife %1'den başlar. Yüksek oranlar (%7–%10) ancak istisna sonrası matrah onlarca milyon lirayı bulan büyük servet aktarımlarında devreye girer. Bu nedenle ortalama bir konut veya mevduat mirasında ödenecek vergi çoğu zaman terekenin küçük bir yüzdesi kadar kalır.

İvazsız (Bağış) Tarifesi ve Yakınlara Yarı Oran

Bağış, hibe gibi ivazsız intikallerde oranlar veraset tarifesinin çok üzerindedir: aynı dilimler için %10'dan %30'a kadar uygulanır. Bunun nedeni, ölüm sonucu doğal olarak gerçekleşen mirasa kıyasla, sağlararası bağışların caydırılmak istenmesidir.

Önemli bir kolaylık vardır: ana, baba, eş ve çocuğa yapılan ivazsız (bağış) intikallerde, yukarıdaki ivazsız oranların yarısı (%5–%15) uygulanır. Ancak burada kritik bir istisna vardır: evlatlık ve torunlar bu yarı orana dahil değildir; onlara yapılan bağışta tam ivazsız oran (%10–%30) uygulanır. Bu ayrım sıklıkla gözden kaçar ve yanlış hesaplamaya yol açar.

Pratikte bu, aile içi servet aktarımının planlanmasında belirleyici olur. Örneğin bir ebeveynin çocuğuna yaptığı bağış yarı oranla (en düşük dilimde %5) vergilenirken, aynı malın toruna doğrudan bağışlanması tam oranla (%10) vergilenir. Bu yüzden büyük tutarlı hibe ve devirlerde, akrabalık derecesinin yarı orana girip girmediğini önceden netleştirmek önemlidir. Bu araçta "Ana/baba/eş/çocuğa bağış (yarı oran)" seçeneğini yalnızca bu dört yakınlık için kullanın; evlatlık ve torun için normal "Bağış / hibe (ivazsız)" seçeneğini seçin.

Şans Oyunu ve Çekiliş İkramiyesinde Düz %20

Yarışma, çekiliş ve şans oyunu (piyango, sayısal loto vb.) ikramiyeleri de intikal vergisine tabidir; ancak burada kademeli tarife uygulanmaz. İstisnayı (2026'da 66.935 TL) aşan kısma düz %20 oranında vergi uygulanır.

Bu vergi taksitlendirilmez; peşin ödenir ve uygulamada genellikle ikramiye ödenirken kaynakta kesilir (tevkifat). Yani ikramiyeyi düzenleyen kuruluş vergiyi keserek kalan tutarı öder; kazanan kişinin ayrıca beyanname vermesi çoğu durumda gerekmez.

Beyan ve 6 Taksitli Ödeme

Veraset yoluyla intikalde beyanname, ölüm Türkiye'de gerçekleşmişse ölümü izleyen 4 ay içinde verilir (ölüm yurt dışında ise süreler değişir). İvazsız (bağış) intikallerde ise beyan, malın iktisabından (hukuki olarak edinilmesinden) itibaren 1 ay içinde yapılır.

Tahakkuk eden veraset/intikal vergisi 3 yıla yayılır ve her yıl Mayıs ve Kasım aylarında olmak üzere 6 eşit taksitte ödenir. (Şans oyunu ikramiyesi vergisi bu kuralın dışındadır; peşin ödenir.) Mirasa konu gayrimenkullerin emlak vergisi gibi bağlı yükümlülükleri için Emlak Vergisi Hesaplama aracına da göz atabilirsiniz.

Beyanname, mirasçılar veya bağış alan tarafından ilgili vergi dairesine verilir; süresinde verilmemesi durumunda vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi gündeme gelebilir. Miras kalan bir gayrimenkulü satmak ya da devretmek isteyen mirasçıların, tapuda işlem yapabilmesi için veraset ve intikal vergisinin ödendiğine veya ilişiğinin kesildiğine dair belgeyi ibraz etmesi gerekebilir. Bu nedenle vergiyi 6 taksite yaymak mümkün olsa da, satış planı olan mirasçılar için süreci erken başlatmak işlemleri hızlandırır.

Sıkça Sorulan Sorular

• Veraset ve intikal vergisi nedir?

  Miras (veraset) veya bağış, çekiliş gibi karşılıksız (ivazsız) yollarla edinilen mal ve hakların değeri üzerinden alınan vergidir (7338 sayılı Kanun). Mirasçılar ve karşılıksız mal edinenler öder.

• 2026 veraset/intikal istisna tutarları ne kadar?

  Veraset yoluyla eş ve çocukların her birine düşen miras payında 2.907.136 TL; çocuk yoksa yalnız eşe 5.817.845 TL; bağış (ivazsız) intikalde 66.935 TL istisna uygulanır. İstisna, vergi hesaplanmadan önce matrahtan düşülür.

• Veraset ve bağış vergisi oranları kaç?

  Veraset (miras) yoluyla intikalde artan oranlı %1'den %10'a; ivazsız (bağış) intikalde %10'dan %30'a kadar kademeli olarak uygulanır. Dilimler 3, 10, 25 ve 55 milyon TL eşiklerine göre belirlenir.

• Miras vergisi nasıl hesaplanır?

  Önce her mirasçının payından istisna düşülür; kalan tutar (matrah) kademeli tarifeye göre vergilenir. Vergi her mirasçı için ayrı hesaplanır, toplam miras üzerinden tek seferde değil.

• Anne-baba veya eşten bağışta vergi farklı mı?

  Evet. Ana, baba, eş ve çocuğa yapılan bağışlarda ivazsız tarife oranlarının yarısı (%5-15) uygulanır. Ancak evlatlık ve torunlar bu yarı orana dahil değildir; onlara tam ivazsız oran uygulanır.

• Veraset vergisi ne zaman ve nasıl ödenir?

  Vergi, tahakkukundan itibaren 3 yılda, her yıl Mayıs ve Kasım aylarında olmak üzere 6 eşit taksitte ödenir. Beyanname, ölüm Türkiye'de gerçekleşmişse ölümü izleyen 4 ay içinde verilir.

• Çekiliş veya piyangodan kazanılan ikramiyeye vergi var mı?

  Evet. Yarışma, çekiliş ve şans oyunu ikramiyelerinde 66.935 TL istisnayı aşan kısma düz %20 intikal vergisi uygulanır ve peşin ödenir; genelde ikramiye ödenirken kaynakta kesilir.

• İstisna tutarının altındaki miras için vergi öder miyim?

  Hayır. Size düşen miras payı istisna tutarının (2026'da 2.907.136 TL) altındaysa veraset vergisi doğmaz. Yine de beyanname verme yükümlülüğü olabilir; beyan sürelerini kaçırmamaya dikkat edin.